18 43 54/19

نمودار شماره 2: درصد نمونه آماری به تفکیک سن

جدول شماره 5-3:توزیع فراوانی مربوط به سظح تحصیلات در جامعه آماری
متغیر سظح تحصیلات فراوانی درصد

غیر بزهکار بیسواد 6 42/1
کمتر از دیپلم 63 23/15
دیپلم 141 57/33

بزهکار بیسواد 5 19/1
کمتر از دیپلم 147 23/35
دیپلم 58 5/14

جدول شماره 6-3:توزیع فراوانی مربوط به سظح تحصیلات در نمونه آماری
متغیر سظح تحصیلات فراوانی درصد
غیر بزهکار بیسواد 0 0
کمتر از دیپلم 27 27/12
دیپلم 83 72/37
بزهکار بیسواد 0 0
کمتر از دیپلم 43 54/19
دیپلم 67 45/30

نمودار شماره 3:درصد فراوانی مربوط به سطح تحصیلات در نمونه آماری

ابزار گردآوری اطلاعات :
اطلاعات این پزوهش با استفاده از پرسشنامه شخصیتی آیزنک (EPQ-R) برای سنجش ویژگی های شخصیتی حاصل شد.

پرسشنامه شخصیتی آیزنک (EPQ-R):
این پرسشنامه به صورت تجدید نظر شده در دسترس قرار داردو در پی ساختن مجموعه ای از پرسشهای شخصیتی جداگانه پدید آمده است.نخستین پرسشنامه در این مجموعه پرسشنامه پزشکی مادزلی(آیزنک،1952) بود.
الف- فرم تجدید نظر شده پرسش نامه شخصیتی برای سنجش ویژگی های شخصیتی (EPQ-R) آیزنک ساخته شده و دارای مقیاس های زیر است:
1- برون گرایی – درون گرایی
2- روان پریشی گرایی
3-روان نژندی گرایی
4- جرم جویی
5- اعتیاد
مقیاس های شخصیتی آیزنک دستاورد پژوهشی به دست آمده از پنجاه سال بررسی بود و با هدف اندازه گیری ابعاد اصلی شخصیت ساخته شد . این مقیاس ها که از درجه بندی های کمی به وسیله خود افراد، دوستان و آشنایان، بررسی های پژوهشی، آزمایش های پسیکوفیزیولوژیک و تحلیل های زیست شیمیایی برآمده اند ( آیزنک 1985،کاویانی 1382)، امکان به کارگیری پرسش نامه در ایران را بر روی جمعیت جوان بررسی EPQ-R نمود. وی پس از ترجمه پرسش نامه ها، انطباق زبان شناختی و فرهنگی آنها به بررسی روایی محتوا روی یک گروه از دانشجویان رشته های مختلف دانشگاه های تهران و شیراز پرداخت و پرسشنامه را در جمعیت جوان ایرانی دارای پایایی EPQ-R گزارش نمود و بر پا یه تحلیل های آماری، عبارت های این دو پرسشنامه را اصلاح کرد. نیاز به آزمون های معتبر شخصیتی برای انجام پروژه های پژوهشی بر روی جمعیت های بالینی مانند: مبتلایان به اختلال های خلقی، اختلال های اضطر ابی و اختلال های افسردگی ، پرداختن به پرسش نامه ها را ضروری می نماید. EPQ-R
EPQ-R می تواند کاربرد پرسشنامه ها ی روان شناسان بالینی و روان پزشکان را در زمینه سنجش شخصیتی یاری نماید . در این بررسی کوشش شده است همراه با روایی صوری و محتوایی و ضریب های پایایی و رو ایی، نمر ه های هنجاری برای گروه های سنی و جنسی زیرمقیاس های گوناگون این پرسشنامه به دست آید و زمینه برای کاربرد این پرسشنامه مهم در ایران فراهم شود.
پرسشنامه تجدید نظر شده شخصیت آیزنک (EPQ-R)؛ یک پرسشنامه خود سنجی 106 سؤالی است که برای سنجش ابعاد نوروزگرایی(N)، برون¬گرایی(E)، روان پریش¬گرایی(P)، اعتیاد(A) و جرم جویی به کار می¬رود. علاوه بر این، یک مقیاس دروغ سنج (L) را شامل می شود. EPQ-RS

روش نمره گذاری:
این پرسشنامه دارای 106 سؤال دو گزینه ای (بلی نمره : 1 و خیرنمره: صفر) می باشد که عبارتند از:
1) مؤلفه درون گرایی(N) برون¬گرایی(E بین ):(سؤالات: 1 ،2،5،6، 9، 11، 16، 20، 24، 28، 33، 36، 47، 32 ، 55، 58، 64، 72، 78 و 90) می باشد که در این مقیاس حداکثر نمره 21 و حداقل نمره صفر می باشد، آزمودنی هایی که در این مقیاس نمره صفر تا 10 کسب کنند، درونگرا و آزمودنی هایی که در این مقیاس نمره 10 به بالا کسب کنند، نشان دهنده برونگرایی آنان می باشد.
2) مؤلفه روان پریش¬ گرایی(P): (سؤالات: .13،7،14،17، 25،34،39، 38، 49،54، 68، 77، 53، 84 ، 94 ، 95 ، 97 ، 101) می باشند که حداکثر نمره در این مقیاس 18 و حداقل آن صفر می باشد ، میانگین در این مقیاس 9 می باشد و بالاتر از این نمره نشان دهنده روان پریش گرایی می باشد.
3)مؤلفه روان نژندگرایی: (سؤالات: 3 ،8.12 ، 21، 22، 30،35، 41، 43، 46 ، 52،23 ، 74، 82،88، 26، 98 ) می باشند که حداکثر نمره در این مقیاس 17 و حداقل آن صفر می باشد . میانگین در این مقیاس 8 می باشد که بالاتر از این نمره نشان دهنده روان نژند گرایی می باشد.
4)مؤلفه جرم جویی: ( سؤالات:27 ، 29 ،40، 42، 57، 59، 63، 71، 73.67، 79، 80، 81،37، 86، 87، 91، 100، 103 و 106) می باشد که حداکثر نمره در این مقیاس 20 و حداقل آن صفر می باشد ، میانگین در این مقیاس 10 می باشد و بالاتر از این نمره نشان دهنده جرم جو بودن آزمودنی ها می‌باشد.
5)مؤلفه اعتیاد(A): (سؤالات 31 ، 44 ،69، 56،60، 61،62،65،66،70،89،92، 93 ،104 ،105)می‌باشد که حداکثر نمره در این مقیاس 14 و حداقل آن صفر می باشد ، میانگین در این مقیاس 8 می باشد ، نمره بالاتر میانگین نشان دهنده اعتیاد می باشد.
مقیاس دروغ سنج(L) : (سؤلات: 4،9،15،18،19،22،26،45،48،50،51،75،95،99،96 ،102) می باشد. آزمودنی هایی که در این مقیاس نمره بالاتر از میانگین( نمره 8) کسب کنند به لحاظ خوب جلوه دادن خود، پرسشنامه آنها غیر قابل اعتبار می باشد و پرسشنامه آنها کنار گذاشته خواهد شد..
آیزنک و همکاران، ضریب پایایی 90/0 در مردان و 80/0 در زنان را برای مقیاس E(برون¬گرایی)، 78/0 در مردان و 76/0 در زنان را برای مقیاس P(روان پریش¬گرایی)، 88/0 در مردان و 85/0 در زنان را برای مقیاس N (نوروزگرایی) ،ضریب پایایی برای مردان 78/0 و برای زنان 80/0 در خرده مقیاس اعتیاد(A) و برای هر دو گروه زن و مرد 75/0 و همبستگی آزمون باز آزمون 77/0 برای مردان و 76/0 برای زنان در جرم جویی گزارش کرده¬اند.

روش اجرا:
پژوهش حاضر بعد از هماهنگی و مراجعه به پلیس ماهشهر با ارائه معرفی نامه از دانشگاه آزاد اسلامی واحد ارسنجان و مراجعه مستقیم سازمان مربوطه به اجرا در آمد. بدین ترتیب که از میان 250 نفراز بزهکاران شهر ماهشهر تعداد 150 نفر به صورت در دسترس به عنوان نمونه انتخاب شدند که به تعداد این افراد پرسشنامه تکثیر و در اختیار آنها قرار گرفت و 110 پرسشنامه برگشت داده شد ، همچنین افراد غیر بزهکار از میان دانش آموزان مدارس سطح ماهشهر در دو مدرسه به عنوان نمونه انتخاب شد و 120 پرسشنامه توزیع شد که از این تعداد 110 پرسشنامه برگشت داده شد.

روشهای آماری:
در تجزیه و تحلیل از آمار توصیفی (جداول فراوانی، توزیع فراوانی، درصد فراوانی، فراوانی تجمعی، میانگین، انحراف معیار، واریانس، خطای استاندارد) استفاده می¬شود. برای بررسی فرضیات تحقیق از آمار استنباطی شامل آزمونهای T تست مستقل ، تحلیل واریانس دوطرفه (MANOVA) با کمک نرم افزار SPSS استفاده می¬شود.

 

فصل چهارم
یافته های پژوهش

پاسخ مناسب به پرسش¬های تحقیق، با تجزیه و تحلیل داده¬ها میسر می¬شود. تجزیه و تحلیل داده¬ها، فرایندی چند مرحله¬ای است که طی آن داده¬های به دست آمده از طریق ابزارهای گردآوری اطلاعات، خلاصه، کدبندی ،دسته¬بندی و درنهایت پردازش می¬شوند تازمینه¬ی برقراری انواع تحلیل¬ها و ارتباط ها بین داده¬ها فراهم آید. در این فصل سؤال های پژوهش با توجه به پاسخ¬های داده شده براساس آمارهای مناسب توصیفی و استنباطی تحلیل می شوند.
تجزیه و تحلیل با SPSSبه دو روش انجام می شود:
الف) یافته‌های توصیفی پژوهش شامل: میانگین و انحراف استاندارد متغیرهای پژوهش
الف) یافته‌های توصیفی:
جدول 1-4: میانگین و انحراف معیار متغیرهای پژوهش
متغیر گروهها تعداد میانگین انحراف معیار
درونگرایی و برونگرایی غیر بزهکار 110 50/7 07/3
بزهکار 110 83/10 82/2
روان پریش گرایی غیر بزهکار 110 11/7 10/2
بزهکار 110 95/14 43/2
روان نژند گرایی غیر بزهکار 110 41/7 33/2
بزهکار 110 76/13 44/2
جرم جویی غیر بزهکار 110 29/7 52/2
بزهکار 110 72/12 96/6
اعتیاد غیر بزهکار 110 01/8 64/2
بزهکار 110 98/13 98/2

همان طوری که در حدول شماره 1-4 ملاحظه می شود میانگین و انحراف معیار آزمودنی ها در هر دو گروه بزهکار وغیر بزهکار به ترتیب عبارتند از : بالاتر بودن میانگین بزهکاران در برون گرایی و پایین بودن غیر بزهکاران در درون گرایی .به عبارت دیگر می توان اذعان کرد که بزهکاران در این پژوهش برونگرا و غیر بزهکاران درونگرا می باشند، در مقیاس روان پریش گرایی میانگین بزهکاران برابر با 95/14 و غیر بزهکاران برابر با 11/7می باشد که نشان دهنده بالا بودن میانگین بزهکاران در مقیاس روان پریش گرایی نسبت به غیر بزهکاران می باشد ، در مقیاس روان نژند گرایی میانگین بزهکاران برابر با 76/13 و غیر بزهکاران برابر با 41/7 می باشد که در مقیاس روان نژند گرایی نشان از میانگین بالاتر بزهکاران نسبت به غیر بزهکار می باشد، در مقیاس جرم جویی بزهکار با میانگین برابر با 72/12 و غیر بزهکار با میانگین برابر با 29/7 می باشد که نشان از اختلاف و بالا بودن میانگین بزهکاران نسبت به غیر بزهکار می باشد و بالاخره در مقیاس اعتیاد بزهکاران با میانگین برابربا 98/13و غیر بزهکار با میانگین برابر با 01/8 می‌باشد که نشان دهنده کمتر بودن میانگین غیر بزهکاران نسبت به بزهکاران می باشد.به طور کلی در مقیاس درونگرایی و برونگرایی ، غیر بزهکاران درونگرا و بزهکاران برونگرا می باشند که نشان دهنده برونگرا بودن این افراد می باشد .در سایر مقیاس ها(روان پریشی ، اعتیاد،جرم جویی،روان نژند گرایی ،روان پریش گرایی) بزهکاران نمره بالاتری نسبت به غیر بزهکاران کسب کردند.

جدول 2-4: میانگین و انحراف معیار آزمودنی های بزهکار بر اساس جنسیت
متغیر جنسیت تعداد میانگین انحراف معیار
درونگرایی و برونگرایی مرد 72 72/7 90/4
زن 28 88/10 25/4
روان پریش گرایی مرد 72 94/16 72/2
زن 28 53/15 33/2
روان نژند گرایی مرد 72 53/16 69/2
زن 28 42/14 17/2
جرم جویی مرد 72 23/15 69/2
زن 28 96/12 02/3
اعتیاد مرد 72 55/11 00/3
زن 28 00/13 24/2

در جدول 2-4 میانگین و انحراف معیار ویژگی های شخصیتی آزمودنی های بزهکار بر اساس جنسیت ملاحظه می شود .از بین مؤلفه های ویژگی های شخصیتی زنان ،بیشترین میانگین مربوط به روان نژند گرایی (با میانگین برابر با 42/14) و کمترین میانگین مربوط به درونگرایی و برونگرایی (با میانگین برابر با 88/9)می باشد که نشان دهنده درونگرا بودن زنان است. در بین مردان بیشترین و کمترین میانگین به ترتیب مربوط به روان نژند گرایی(با میانگین برابر با 53/16) و درونگرایی (با میانگین برابر با 72/7) می‌باشد.

جدول 3-4: میانگین و انحراف معیار ویژگی های شخصیتی(روان نژندی و جرم جویی)آزمودنی های بزهکار و غیر بزهکار بر اساس میزان سن

متغیر گروه تعداد میانگین انحراف معیار

برون گرایی درون گرایی بزهکار12-15 67 35/11 25/3
بزهکار15-18 43 54/9 48/5
غیربزهکار12-15 65 84/8 25/6
غیربزهکار15-18 45 42/9 67/5

روان پریش گرایی بزهکار12-15 67 31/12 89/7
بزهکار15-18 43 26/10 67/2
غیربزهکار12-15 65 66/8 67/8
غیربزهکار15-18 45 77/7 34/15

همان طوری که در جدول 3-4 ملاحظه می شود در متغیر برون گرایی و درونگرایی بزهکاران دارای سن 12تا 15 با میانگین 35/11 دارای بیشترین نمره و نشان دهنده برونگرا بودن آنها و کمترین میانگین مربوط به 12تا 15 سال غیر بزهکاران با میانگین برابر با 84/8 می باشد.از نظر انحراف معیار بیشترین و کمترین انحراف به ترتیب مربوط به غیر بزهکاران 12-15 سال و بزهکاران 12-15 سال می باشد ، همچنین در مؤلفه روان پریشی بزهکاران دارای سن 12 -15 سال با میانگین 31/12 دارای بیشترین نمره و نشان دهنده روان پریشی آنها و کمترین میانگین مربوط به غیر بزهکاران 15-18 سال با میانگین برابر با 66/8 می باشد.از نظر انحراف معیار بیشترین و کمترین انحراف به ترتیب مربوط به غیر بزهکاران 15-18 سال و بزهکاران15- 18 سال می باشد.
جدول 4-4: میانگین و انحراف معیار ویژگی های شخصیتی(روان نژندی و جرم جویی)آزمودنی های بزهکار و غیر بزهکار بر اساس میزان سن

متغیر گروه تعداد میانگین انحراف معیار
روان نژند گرایی
بزهکار12-15 67 81/11 65/7
بزهکار15-18 43 17/11 32/4
غیربزهکار12-15 65 98/8 42/9
غیربزهکار15-18 45 66/7 46/6
جرم جویی بزهکار15-12 67 03/12 63/5
غیربزهکار15-12 65 66/8 89/5
بزهکار18-15 43 35/11 62/3
غیربزهکار18-15 45 42/8 11/4

همان طوری که در جدول شماره 4-4 ملاحظه می شود میانگین و انحراف معیار روان نژند گرایی آزمودنی های بزهکار و غیر بزهکار بر اساس میزان سن مقایسه شده است که بیشترین میانگین مربوط به مؤلفه روان نژند گرایی بزهکاران 12-15 سال با میانگن برابر با 81/11 و کمترین میانگین مربوط به غیربزهکاران 15-18 سال با میانگین برابر با 66/7 می باشد و از نظر انحراف معیار بیشترین و کمترین انحراف به ترتیب مربوط به غیر بزهکاران 12-15 سال و بزهکاران 15-18 سال می باشد، همچنین در مؤلفه جرم جویی بیشترین میانگین مربوط به مؤلفه جرم جویی بزهکاران 18-15 سال با میانگن برابر با 03/12 و کمترین میانگین مربوط به غیر بزهکاران 15-18 سال با میانگین برابر با 42/8 می باشد و از نظر انحراف معیار بیشترین و کمترین انحراف به ترتیب مربوط به غیر بزهکاران12-15 سال و